Przyczyny nieśmiałości
Nie ma powszechnej zgody pośród psychologów co do przyczyn powstawania nieśmiałości. Przypuszczalnie są one wielorakie. Nieśmiałość w bardzo wielu sytuacjach ujawnia się u dzieci w wieku szkolnym, nierzadko można jednak zaobserwować typowe dla nieśmiałości zachowania już we wcześniejszym okresie życia. W zgodzie z badaniami Jerome Kagana z Uniwersytetu Harvarda ponad 3/4 dzieci zaklasyfikowanych jako nieśmiałe w wieku 2 lat, cechowało się nieśmiałością również w wieku 7,5 roku. Znane są również przypadki rozwoju tego syndromu u ludzi w okresie dorastania albo dorosłych, którzy uprzednio nie byli nadmiernie nieśmiali. Znakomita większość badaczy zgadza się, że ogromną rolę w procesie formowania i utrwalania nieśmiałego charakteru odgrywają doświadczenia z dzieciństwa. Pośród w większości sytuacji wymienianych znajdują się:
- wygórowane oczekiwania rodziców, nauczycieli albo rówieśników; wzmacnianie poczucia niespełniania norm,
- niedostateczne przyswojenie kwalifikacji społecznych, przykładowo. wskutek braku wystarczających ilości kontaktu z rówieśnikami,
- przykre wspomnienia związane z odrzuceniem, ośmieszeniem,
- sygnały i emocje przejmowane od rodziców w pierwszych latach życia (uczenie się nieśmiałości),
a też
- skłonności wrodzone. Świadczy o tym m.in. fakt, że dzieci zahamowane i nieśmiałe posiadają większą aktywność elektryczną prawej okolicy czołowej, która sprawdza emocje negatywne, a dzieci śmiałe wykazują większą aktywność lewej okolicy płatu czołowego, która jest zaangażowana w kontrolę emocji pozytywnych. Też mężczyźni i kobiety dorosłe o wysokim poziomie lęku mają większą aktywność prawego płata czołowego, niż chłopcy i dziewczęta o niższym poziomie lęku. Wykazano też, że ślina nieśmiałych dziewczynek zawiera dwukrotnie więcej kortyzolu niż ślina śmiałych dziewczynek. Jerome Kagan i Nathan Fox z Uniwersytetu Maryland uważają, że nieśmiałość posiada silny związek z jądrem migdałowatym.